मनिष अर्याल

 

भूकम्पपछिको पुनर्निर्माण सम्भवतः पछिल्लो दशककै एक मुख्य उपलब्धी हो, नेपालको। तर, काठमाडौंको पुरानो बस्तीका भित्री गल्लीले पुनर्निर्माणको त्यो उपलब्धीलाई गिज्याइरहेका छन्।

 

काठमाडौंका असनलगायत भित्री गल्लीका निजी घर र सम्पदा अझै टेकोकै भरमा छन्। विभिन्न कारणवस ती भवनको मर्मत वा प्रबलीकरण गरिएको छैन।

 

पर्याप्त आर्थिक स्रोत नहुन, दक्ष जनशक्तिको कमी, प्राविधिक जटिलता र आवश्यक सरसल्लाह अभावका कारण प्रबलीकरण हुन सकेको छैन।

 

काठमाडौंका पुराना शहरी क्षेत्रको विशेषता नै हो, लहरै जोडेर बनाएका घर। सोही कारण एउटा घरको प्रबलीकरण गर्दा सँगैको अर्को घर जोखिममा पर्छ। र, प्राविधिक जटिलता निम्तिन्छ।

 

तिनै जटिलताका कारण १२ वैशाख ०७२ को भूकम्पको सात वर्ष बितिसक्दा पनि यी घर र सम्पदाहरूको प्रबलीकरण, पुनर्निर्माण हुन सकेको छैन।