काठमाडौं- ४ मंसिरमा सम्पन्न आम निर्वाचनमा काठमाडौं क्षेत्र नम्बर ५ बाट स्वतन्त्र उम्मेदवार बनेकी रञ्जु दर्शनाले अपेक्षाकृत नतिजा हासिल गर्न सकिनन्। ०७४ सालको पालिका चुनावमा काठमाडौं महानगरका मतदाताको मन जित्दै उपविजेता बनेकी उनले यसपालि संघीय संसदको यात्रा तय गरेकी थिइन्। तर, पहिलेझैं मतदाताको मत बटुल्न सकिनन्।
आखिर किन त? रञ्जु भन्छिन्, ‘मेरो चुनावी एजेन्डा कम प्रचारप्रसार भएको कारण चुनावमा हार बेहोरें।’
के थिए उनका चुनावी एजेन्डा? उनले मानसिक स्वास्थ्य, जलवायु परिवर्तनको बढ्दो असर, शैक्षिक क्षेत्रको सुधार, महिला सशक्तीकरण र नेतृत्व विकास, समावेशी संरचना निर्माण, यौनिक तथा लैंगिक अल्पसंख्यकहरूका मुद्दा उठाएकी थिइन्। यी मुद्दाहरू अन्य उम्मेदवारको जस्तो बढी चर्चामा आउन नसकेको, जनताले कस्तो मुद्दाका साथ को उम्मेदवार चुनावी मैदानमा छ भन्ने नै कम जानकारी पाएका कारण यसपटक नतिजा आफ्नो पक्षमा आउन नसकेको प्रारम्भिक विश्लेषण रञ्जुले गरेकी छन्।
२०७४ सालको पालिका चुनावमा विवेकशील नेपाली पार्टीबाट काठमाडौं महानगरको मेयर पदमा उम्मेदवारी दिई २३ हजार ४३९ लोकप्रिय मत प्राप्त गरेकी थिइन्, रञ्जुले। यसपटक त्यस्तो रेकर्ड राख्न सकिनन्। प्रतिनिधिसभा सदस्यको निर्वाचनमा जमानत नै जफत हुनेगरी जम्मा ६ सय मत प्राप्त गरिन्। ‘स्थानीय र संघको चुनावी प्रक्रिया फरक -फरक हुन्छ। मैले चुनाव लडेको क्षेत्रमा धेरै उम्मेदवार भएर पनि कम मत प्राप्त हुनुको अर्काे कारण हुनसक्छ। यसको विस्तृत विश्लेषण गरी केही दिनमा सार्वजनिक गर्नेछौँ,’ उनले नेपाली हेडलाइनसँगको कुराकानीमा भनिन्।
यसअघिको पालिका चुनावमा उनले पाएको लोकप्रियताका कारण यसपटक काठमाडौं क्षेत्र नम्बर ५ मा कांग्रेस र एमालेलाई रञ्जुको उम्मेदवारीले मत काटिने डर थियो। रञ्जु बलियो उम्मेदवार थिइन्। तर, उनी यसपटक उनी यसअघि पाएको लोकप्रियतालाई निरन्तरता दिनबाट चुकिन्।
पार्टीगत र स्वतन्त्र दुवै हैसियतको उम्मेदवारीमा हार बेहोरेकी रञ्जुको अबको राजनीतिक यात्रा चासोको विषय बनेको छ।
पाँच वर्षअघि पार्टीगत राजनीतिमा भुलेर आफ्नो ऊर्जावान समय खेर फालेको बताउँदै अब झन् आफूले चुनावी मुद्दा कार्यान्वयन गर्न सशक्त आवाज उठाउने तयारीमा छिन्, रञ्जु। र, आफ्ना चुनावी मुद्दा कार्यान्वयन गराउन निर्वाचित भएकाहरूलाई झकझक्याउने काममा केन्द्रित हुने तयारी शुरु गरेकी छन्। यसपटकको चुनावमा आफूले नभए पनि आफूजस्तै अन्य स्वतन्त्र उम्मेदवारले ठूला पार्टीलाई चुनौती दिएको र यो क्रम जारी रहनुपर्ने उनको ठम्याइ छ। ‘त्यसैले पनि राजनीतिक यात्रा जारी राख्छु,’ उनी भन्छिन्।
नेपालको राजनीतिक परिवेश केलाउँदा पार्टीबाट अलग्गिने र फेरि त्यही पार्टीमा मिसिनेहरूको जमात कम छैन। स्वतन्त्र उम्मेदवारीबाट सन्तोषजनक नतिजा हात पार्न नसकेकी रञ्जु पनि फेरि पार्टीमा फर्किने अनुमान धेरैको देखिन्छ। रञ्जुले भने अब पार्टीमा भन्दा स्वतन्त्र हैसियतमै आफ्ना चुनावी एजेन्डा कार्यान्वयन गराउनमा सशक्त भएर लाग्ने योजना बुनेकी छन्।
२०७४ सालको पालिका चुनावमा पार्टीको उम्मेदवार भए पनि चुनाव चिह्नका लागि स्वतन्त्र बराबर नै संघर्ष गर्नुपरेको उनले भुलेकी छैनन्। यसपटकको निर्वाचनमा ठूला दलका वरिष्ठ, वलियो प्रभाव जमाएका नेताहरूले पनि पराजय बेहोरेकाले आफ्नो एजेन्डा बलियो भए संगठनले खासै प्रभाव नपार्ने उनको विश्लेषण छ। त्यसैले आगामी राजनीतिक यात्रा कुनै पार्टीमा भन्दा आफ्नो क्षेत्रका लागि बनाएको चुनावी एजेन्डा पूरा गर्नमा केन्द्रित रहने उनी बताउँछिन्।