लागोस- नाइजेरियामा एक अवैध तेल प्रशोधन केन्द्रमा विस्फोट हुँदा सयभन्दा बढीको मृत्यु भएको छ। घटना रिभर स्टेटसँग सिमाना जोडिएको इमो राज्यको ओहाजी–एग्वेमा प्रशानिक क्षेत्रको जंगलभित्र भएको हो।
बेरोजगारी र गरिबीका कारण नाइजेरियाको तेल उत्पादन हुने नाइजर डेल्टा क्षेत्रमा अवैध कच्चा तेल प्रशोधन केन्द्रको व्यवसाय निकै फस्टाएको छ। यी अवैध प्रशोधन केन्द्रका सञ्चालकले प्रमुख तेल कम्पनीका पाइपलाइनहरूबाट कच्चा तेल चोर्छन् र त्यसलाई ठूल–ठुला ट्यांकीमा प्रशोधन गर्छन्। यी ट्यांकी सजिलै एक ठाउँबाट अर्को स्थानमा लान सकिने खालका हुन्छन्।
तेल अवैध रूपमा प्रशोधन गर्ने केन्द्रहरूमा विगतमा पनि धेरै पटक ठूला दुर्घटना भएका छन्। साथै प्रदूषण पनि उत्तिकै हुने गर्छ।
युथ एउड इन्भाइरमेन्टल एड्भोकेसी सेन्टरका अनुसार पछिल्लो विस्फोटमा अवैध इन्धन किन्न लाइन लागेर बसेका वाहनहरू पनि जलेर नष्ट भएका थिए।
केही समयदेखि नाइजेरियाको रिभर स्टेटका गर्भनरले प्रदूषण कम गर्न भन्दै अवैध तेल प्रशोधनविरुद्ध कडाइ गर्न थालेको छ। त्यसपछि यो कार्य छिमेकी राज्यहरूमा सर्न थालेको छ। गत महिना राज्यले कैयौं अवैध प्रशोधन केन्द्रमा छापा मारेको थियो। अहिले सरकारी छापा अवैध प्रशोधन कार्य जंगलभित्र लुकेर हुन थालेको छ।
यसअघि अक्टोबरमा पनि अर्को एक अवैध प्रशोधन केन्द्रमा विस्फोट हुँदा २५ जनाको ज्यान गएको थियो। मर्नेमा बालबालिका पनि थिए। फेब्रुअरीमा स्थानीय निकायले नाइरियाभर कच्चा तेल चोेरेर प्रशोधन गर्नेहरू विरुद्ध अभियान थालेको थियो तर यो अभियानले आशाप्रद सफलता हासिल गर्न सकेको छैन।
नाइजेरिया अफ्रिकाको सबैभन्दा ठूलो तेल उत्पादक र निर्यातक मुलुक हो। तर, त्यहाँ ठूलो परिमाणमा तेलको चोरी हुन्छ। सरकारी तथ्यांकअनुसार त्यहाँ दैनिक उत्पादित तेलको झण्डै १० प्रतिशत अर्थात दुई लाख ब्यारेल तेल चोरी हुने गर्छ। धेरैजसो चोरीको तेल बोक्ने पाइपलाइनमा धारा राखेर वा टुटफुट गरेर हुने गरेको सरकारको भनाइ छ ।
द गार्जियनबाट
