काठमाडौँ । गत शुक्रबार रातिदेखि काठमाडौँ महानगरपालिकाको फोहोर उठ्न थालेको छ । सरकार र सिसडोल तथा बञ्चेरेडाँडाको स्थानीयबासीबीच १८ बुँदे सहमति भएसँगै फोहोर उठ्न थालेको हो ।।
काठमाडौँ महानगरको फोहोर उठ्न थालेसँगै नेपाली कांग्रेसका सांसद गगन थापाले शहरी विकास मन्त्री रामकुमारी झाक्री र मेयर बालेन्द्र शाहको प्रशंसा गरेका छन् । ‘काठमाडौंबाट फोहोर उठ्न थालेको छ, यसका निम्ति काठमाडौं महानगरपालिका प्रमुख बालेन्द्र शाह र शहरी विकास मन्त्री रामकुमारी झाक्रीको निरन्तरको पहलकदमी प्रंशसनीय छ,’ उनले भने, ‘अब फेरि फोहोरको यस्तै संकट आउन नदिन केही काम तत्काल र तदारुकताका साथ गर्नु पर्ने छ ।’
नेता थापाले आगामी दिनमा हुने फोहोर व्यवस्थापनका बारेमा ६ बुँदे प्रस्ताव पेश गरेका छन् । जुन यस प्रकारको छ ः
१, शहरी विकास मन्त्रालयले बोलाएको छलफलमा सहभागी सिसडोल बञ्चेरेडाँडा क्षेत्रका बासिन्दाहरूले भन्दै हुनुहुन्थ्यो, मन्त्रालयले गरेको पछिल्लो सम्झौता १७५ औँ सम्झौता हो । हरेकपटक संकट परेपछि यस्तो सम्झौता हुन्छ, तर कार्यान्वयन हुँदैन । त्यसैले सम्झौता कार्यान्वयन नहुनेमा गहिरो आशंका व्याप्त छ । यो स्वभाविक संशयलाई योपटक सम्झौता अक्षरस र भनेकै समय सीमाभित्र कार्यान्वयन गरेर चिर्नु पर्ने छ ।
२, यसका लागि संघीय सरकारले गर्ने भनी निर्दिष्ट गरिएको काम यसपटक एक ठाउँमा पनि नचुकी भनिएकै समयभित्र गर्न शहरी विकास मन्त्रालयको निरन्तर तदारुकता जरुरी छ । सम्झौतामा लेखिएका केही काम शहरी विकास मन्त्रालयभन्दा अन्य मन्त्रालयको क्षेत्राधिकारभित्र पर्छ । ती मन्त्रालयले समयमा काम सम्पन्न गराउन कतिपय अवस्थामा प्रधानमन्त्री कार्यालयकै पहलकदमी चाहिन्छ । खासमा जग्गा अधिग्रहणको विषय यही आर्थिक वर्षमा टुङ्गाउन पर्छ । कानुन बमोजिम तोकिएपछि मानसिव क्षतिपूर्ति दिन, यही आर्थिक वर्षको बजेटमा पुग्दो रकम बिनियोजनको व्यवस्था प्रधानमन्त्रीले गर्न लगाउनै पर्छ ।
३, संघीय सरकारको निश्चित समयभित्र गर्ने भनिएको कामको अनुगमन गर्न र आवश्यक पर्दा सहजीकरण समेत गर्न काठमाडौं, धादिङ र नुवाकोटका सांसदहरूको अनुगमन, सहजीकरण समिति प्रस्तावित गरेका छौं । यो समितिले हरेक हप्ता बैठक बसी सहमतिमा भएको प्रत्येक बुँदाको कार्यन्वयन भए नभएको अनुगमन गर्ने छौँ, कही अफ्ट्यारो परेमा सहजीकरण गर्ने छौँ । काम नगर्ने निकायलाई झक्झकाएर काम गर्न बाध्य बनाउने छौँ । समस्या आएपछि तात्नेभन्दा समस्या नै आउन नदिने गरी काम गर्नु पर्ने छ ।
४, काठमाडौं महानगरपालिकाले फोहोर प्रभावित क्षेत्रका लागि गर्ने भनी निर्दिष्ट गरिएको काम समयभित्र सम्पन्न गर्ने नै छ । कतिपय विषय महानगरको एकल क्षेत्राधिकार भन्दा बाहिरको विषय भएकाले अन्य सम्बन्धित निकायले का.म.न.पा.लाई सम्पूर्ण साथ दिनु पर्छ ।
५, फोहोर पठाउने अन्य सम्पूर्ण स्थानीय तहले पनि का.म.न.पा.सँग निरन्तर समन्वय गरेर काम गर्न आवश्यक छ ।
६, का.म.न.पा.ले श्रावण १ गतेबाट स्रोतमै छुट्याइएको फोहोर मात्र संकलन गर्ने भनेको छ । सम्पूर्ण महानगरबासीले साथ दिएर यो अभियानलाई सार्थक बनाउनु पर्छ । का.म.न.पा.का सबै वडाहरूले किन्तुपरन्तु केही नभनी यो अभियानलाई सफल बनाउन असार महिनाभरि आफ्नो बडाभित्र नगरवासीलाई सुसुचित गर्नेलगायत सम्पूर्ण तयारी गर्नु पर्छ ।
यसरी हामी प्रत्येकले आजैबाट अहिल्यैबाट आआफ्नो जिम्मामा परेका काम गर्दै गयौँ भने फेरि १७६ औंपटक सम्झौता गर्नु पर्ने अवस्था आउँदैन । काठमाडौँ फोहोरको संकटबाट मुक्त हुन्छ ।