काठमाडौ– बेलायतमा मंगलबार प्रधानमन्त्री बोरिस जोनसनको सरकारमा भूकम्प गयो छ भने आधा घण्टामै सरकारका दुई ठूला मन्त्रीले प्रधानमन्त्री बोरिसको देश चलाउने क्षमतामाथि प्रश्न उठाउँदै राजीनामा दिए।

यो संकट एक सेक्स स्क्यान्डलबाट उत्पन्न भएको हो । जसमा प्रधानमन्त्री बोरिस जोनसनको नजिकका सांसद संलग्न रहेको दाबी गरिएको छ । आफ्नो राजीनामा पत्रमा अर्थमन्त्री ऋषि सुनकले बेलायती नागरिकले सरकारले ‘सही, सक्षम र गम्भीर’ ढंगले काम गरोस् भन्ने अपेक्षा गरेका छन् । अर्कोतर्फ, साजिद जाविदले स्वास्थ्यमन्त्री पदबाट राजीनामाको घोषणा गर्दै सरकारले ‘देशको हितमा’ काम नगरेको दाबी गरेका थिए।

‘सबै फोहोर, सबै असफलता पछि,’ यो स्पष्ट छ कि कन्जरभेटिभ सरकार पतन भइरहेको श्रमिक नेता केयर स्टाररले भनेका छन्। लिबरल डेमोक्र्याटिक पार्टीका नेता एड डेभीले बोरिस जोनसनलाई राजीनामा दिन आह्वान गर्दै आफ्नो कार्यकाललाई ‘देश असफल भएको अराजक सरकार’ भनेका छन् ।

बेलायती प्रधानमन्त्रीको राजीनामाको माग यस्तो समयमा आएको हो जब उनको सरकारले अविश्वासको प्रस्तावको सामना गरेको थियो । जसअन्तर्गत उनको आफ्नै पार्टीका ४१ प्रतिशत सांसदले उनको विपक्षमा मतदान गरेका थिए ।

यी दुवै राजिनामापछि सरकार टिक्न नसक्ने चर्चा शुरु भयो । त्यसपछि विपक्षीले पनि प्रधानमन्त्रीको राजीनामा माग गरेका थिए।

सेक्स स्क्यान्डल जसले वर्तमान संकटको सुरुवात गर्‍यो

३० जुनमा बेलायती अखबार ‘द सन’ ले एउटा रिपोर्ट प्रकाशित गरेको थियो । जसमा सत्तारुढ कन्जरभेटिभ पार्टीका सदस्य क्रिस पिन्चरले लण्डनको एक निजी क्लबमा दुई जना पुरुषलाई आपत्तिजनक ढंगले छोएको दाबी गरेको थियो ।

यस फेब्रुअरीमा बोरिस जोनसनले पिन्चरलाई पार्टीको उपप्रमुख सचेतकको रूपमा नियुक्त गरे । ‘द सन’को रिपोर्ट आएपछि पिन्चरले राजीनामा दिनुपरेको थियो । तर केही दिनमै बेलायती सञ्चारमाध्यममा यस्ता थप रिपोर्टहरू आएका छन् । हालका वर्षहरूमा पिन्चरको यौन दुर्व्यवहारका कम्तीमा छवटा थप घटनाहरू रिपोर्ट गरिएका छन् ।

पिन्चरलाई पार्टीबाट निलम्बन गरिएको थियो । उनले माफी मागेर अनुसन्धानमा पूर्ण सहयोग गर्ने बताए । हाल उनी व्यावसायिक चिकित्साको मद्दत खोजिरहेका छन् ।

बोरिस जोनसन कसरी संलग्न ?

यस सेक्स स्क्यान्डलमा बोरिस जोनसन प्रत्यक्ष संलग्न नभए पनि यो काण्डले उनलाई समस्यामा पार्‍यो। एकातिर उनको चुनावमा प्रश्न उठिरहेका छन् । यसैबीच यस विषयमा उनको सरकारतर्फबाट पनि आलोचना भइरहेको छ ।

१ जुलाईमा बेलायत सरकारले पत्रकारहरूलाई आफ्नो नियुक्ति अघि पिन्चर विरुद्धको कुनै पनि आरोपबारे प्रधानमन्त्रीलाई जानकारी नभएको बताएको थियो । विवादमा सरकारको प्रतिक्रिया बदलिएको छ । बोरिस जोनसनले एक महिनाअघि अविश्वासको प्रस्ताव जितेका थिए । बोरिस जोनसनका प्रख्यात आलोचक एन्ड्र्यू ब्राइडनले स्काई न्यूजलाई भनेका छन् कि पार्टीमा नेतृत्व परिवर्तनसम्बन्धी नियमहरू परिवर्तन गर्न आवश्यक छ ।

पिन्चर काण्डका कारण बेलायतको राजनीतिक अवस्था गम्भीर बनेको छ । शीर्ष दुई मन्त्रीले राजीनामा दिएका छन् र यो प्रक्रिया अब रोकिने छैन । राजीनामा दिनेहरुको संख्या थपिन सक्छ ।

जुनमा भएको उपनिर्वाचनमा पार्टीको पराजयले बोरिस जोनसनमाथि थप दबाब बढाएको छ । पराजयको कारण कन्जर्भेटिभ पार्टीका प्रमुख ओलिभर डाउडेनले राजीनामा दिएका छन् । सबै कुरा मिल्नेमा प्रधानमन्त्रीको कार्यालय आशावादी देखिन्थ्यो। बोरिस जोनसनसँग अझै पनि विदेश, गृह, रक्षा र व्यापार मन्त्री थिए।

तर बोरिस जोनसनको मन्त्रिपरिषद्का धेरै कनिष्ठ मन्त्रीहरू उनको विरुद्धमा थिए र उनीहरूले सुनकको बाटो पछ्याउन सक्थे। यसअघि थेरेसा मेले पनि पार्टीमा मतदानको सामना गर्नु परेको थियो । उनले जिते पनि ६ महिनाभित्र ब्रेक्जिटका कारण राजीनामा दिनुपरेको थियो।