काठमाडौँ । वडाको अनुदानबाट बागलुङका किसानले पशुपंक्षी पालनमा अनुदान लिएका छन् । बागलुङ नगरपालिका ३ ले वडाभित्रका ३३४ किसानलाई ५० प्रतिशत अनुदानमा कुखुराका चल्ला बाँडेको हो ।

वडा स्तरीय कृषि समितिका अध्यक्ष बैकुण्ठ सापकोटाले स्थानीय जातका तीन हजार चल्ला वितरण गरिएको बताए । एक सय पर्ने चल्लालाई किसानले ५० रुपैयाँ तिरेका थिए । समितिमार्फत वडाले ५० रुपैयाँ अनुदान दिएको थियो ।

‘एक जनाले आठदेखि १२ वटासम्म चल्ला पाउनु भएको छ, कुखुरा पालनमा किसानलाई व्यावसाय उन्मुख बनाउन अनुदान उपलब्ध गराइएको हो,’ अध्यक्ष सापकोटाले भने । अनुदानमा वडाले एक लाख ५० हजार रुपैयाँ खर्च गरेको छ ।

समितिले गाउँ टोलसम्मै पुगेर किसानलाई चल्ला बाँडेको थियो । वडामा ठूलो लगानीमा स्थानीय जातका कुखुराको व्यावसाय गरिरहेका किसान पनि छन् ।

अध्यक्ष सापकोटा आफैँ पनि व्यावसायिक कुखुरा पालक हुन् । समितिले अनुदानमा चल्ला वितरणसँगै वडाका १३२ गाई भैँसीको बीमाका लागि किसानलाई सघाएको छ ।

‘वडाका अधिकांश किसानले पशु बीमा गर्नु भएको छ, एक करोड ७२ लाख रुपैयाँ बराबरको बीमा गरिएको छ,’ उनले भने ।

एउटा भैँसीको अधिकतम् एक लाख १५ हजारसम्म मोल गरी बीमा गरिएको छ । गाई भैँसीको निर्धारित मूल्यको ८० प्रतिशत बीमा सरकारले र बाँकी २० प्रतिशतमा आधाआधा गरी समिति र किसानले तिरेका छन् ।

वडाको बजेटमध्ये पुश बीमामा ६८ हजार रुपैयाँ खर्च भएको समितिले जनाएको छ । त्यति नै रकम किसानले पनि हालेका छन् ।

कूल बीमा रकममा किसानले वर्षेनी आफ्नो दायित्वबापतको पैसा तिर्ने छन् । वडाले आउँदो वर्षमा पनि बीमा कार्यक्रमलाई निरन्तरता दिने जनाएको छ ।

एउटै भैँसीको मृत्यु भए किसानलाई झण्डै एक लाख रुपैयाँ क्षति हुने हुँदा बीमाले त्यसको जोखिम घटाउने समितिको भनाइ छ । व्यावसायिक रूपमा पशुपंक्षी पालनका लागि वित्तीय संस्थाबाट ऋण लिँदा पनि बैंकहरुले बीमा खोज्ने गरेको किसान बताउँछन् ।

सरकारले कृषि तथा पशुबीमा कार्यक्रम ल्याएपछि व्यावसायिक ‘फार्म’हरूलाई बढी टेवा पुगेको छ । कुनै कारणले व्यवसायमा क्षति पुगेमा बीमाबाट सोको क्षतिपूर्ति मिल्छ ।