नयाँदिल्ली- के तपाईंलाई थकानका बावजुद पनि गहिरो निन्द्रा आउँदैन रु त्यसो हो भने दिनभर तपाईंले पिउने कफी, अत्यधिक मोबाइलको प्रयोग र तनाव त्यसका कारक हुन्।
तिनले तपाईंको शरीरको सर्केडियन रिदम बिगारिदिन्छन्। र, त्यसको असर गहिरो निन्द्रामा पर्छ।
ती कुराले तपाईं घण्टौंसम्म ओछ्यानमा पल्टिँदा पनि निन्द्रा लाग्न दिँदैनन्। जब कि, शरीर अत्यधिक थाकेको हुन्छ। दिमागले भने आराम गर्ने लक्षण नै देखाउँदैन। माथि नै भनियो, शरीरको सर्केडियन रिदम बिग्रेका कारण त्यस्तो समस्या देखिएको हो।
सर्केडियन रिदम भनेको हाम्रो शरीरको प्राकृतिक घडी हो। त्यसैको मद्दतबाट शरीरले कतिबेला सुत्ने र कतिबेला उठ्ने भन्ने तय गर्छ। र, कुन समयमा काम गर्ने भन्ने पनि त्यही प्राकृतिक घडीले तय गर्ने हो।
तथापि, त्यसका कारण कफी, अत्यधिक मोबाइलको प्रयोग र तनाव मात्र हुँदैनन्। दिउँसो सुत्नु, एन्जाइटी डिसअर्डर, स्लिप डिसअर्डर र अन्य फ्याक्टर्सले पनि यसमा काम गरेका हुन्छन्। कारण जेसुकै होस्, यो समस्या लामो समय रह्यो भने स्वास्थ्यका लागि खतरनाक हुन्छ।
हरेक २४ घण्टाको चक्र ९साइकल०मा दिन र रातको सतत क्रम जारी रहन्छ। ठीक त्यसरी नै हरेक मानिस र जीव-जन्तुको सुत्ने र जाग्ने क्रम पनि चलिरहन्छ।
कुनै पनि मानिस दिनभर पूर्ण ऊर्जा र उत्साहका साथ काम त्यतिबेला मात्र गर्न सक्छ, जब उसले राति पूर्ण गहिरो निन्दा निदाएको हुनुपर्छ।
युनिभर्सिटी अफ क्यालिफोर्नियाका न्युरोसाइन्सका प्राध्यापक डा। म्याथ्यु वाकरले आफ्नो पुस्तक ‘ह्वाई वी स्लिप’मा लेखेका छन्, ‘निराशा र आशाको बीच सबैभन्दा जरुरी र मजबुत पुल हो- रातिको राम्रो निन्द्रा। जस्तो- भन्ने गरिन्छ, अभ्यास अर्थात् सतत रियाजबाट परफेक्सन आउँछ। यो अधुरो कुरा हो। सतत रियाजपछि पनि एक राम्रो, गहिरो र पूर्ण निन्द्रापछि मात्र परफेक्सन आउँछ।’
गहिरो निन्द्राका बाधकहरू
– दिउँसो ज्यादा सुतेका कारण
– एन्जाइटी र डिप्रेसनका कारण
– राति अबेरसम्म धुम्रपान गरेका कारण
– अत्यधिक रक्सी सेवन
– क्याफिनको ज्यादा सेवन
– स्क्रिन समय अत्यधिक हुनु
– शरीरको सर्केडियन रिदम बिग्रिनु
– अन्य स्लिप डिसअर्डरका कारण
भास्कर डट कमबाट